JLL podsumowuje 4 kwartał 2015 roku

W 2015 r. na terenie Polski oddano do użytku 502 tys. mkw. powierzchni w centrach handlowych. Ponadto 566 tys. mkw. znajduje się obecnie na etapie budowy. W ubiegłym roku na rynku zadebiutowało 18 nowych międzynarodowych marek, m.in.: Superdry, Kiabi i Decimas. 2015 był bardzo dobrym rokiem na rynku inwestycyjnym. Właścicieli zmieniły obiekty o łącznej wartości ok. 2,261 mld Euro – wynika z najnowszego raportu JLL o rynku centrów handlowych. JLL jest partnerem merytorycznym Shopping Center Forum 2016 Spring Edition.

Podaż

Na początku 2016 r. całkowita podaż nowoczesnej powierzchni handlowej w Polsce wyniosła 13,01 miliona mkw. i składała się z następujących formatów: centra handlowe – 9,28 miliona mkw. (71 proc.), parki i wielkopowierzchniowe magazyny handlowe – 3,52 miliona mkw. (27 proc.), centra wyprzedażowe – 0,21 miliona mkw. (2 proc.). Ostatni kwartał był najbardziej aktywny w 2015 r. – rynek centrów handlowych wzbogacił się aż o 275 tys. mkw., które oddano w ramach 13nowych projektów oraz w kilku rozbudowach. Główne nowo otwarte centra handlowe to: Zielone Arkady w Bydgoszczy (50 tys. mkw.), rozbudowa Alei Bielany we Wrocławiu (+35 tys. mkw.) Galeria Galena w Jaworznie (31,4 tys. mkw.), Galeria Jurowiecka w Białymstoku (25,4 tys. mkw.), Nowy Rynek w Jeleniej Górze (24 tys. mkw.), Supersam w Katowicach (23 tys. mkw.) i Vivo! w Stalowej Woli (22,4 tys. mkw.). Tylko dwa spośród powyższych, mianowicie Galeria Galena i Vivo! to pierwsze galerie handlowe w swoich miastach.

Największe obecnie obiekty w budowie to m.in.: Posnania w Poznaniu (99 tys. mkw.), Wroclavia we Wrocławiu (64 tys. mkw.), Galeria Północna w Warszawie (64 tys. mkw.) i Forum Gdańsk w Trójmieście (62 tys. mkw.). Ogółem 566 tys. mkw. powierzchni w ramach centrów handlowych jest obecnie w budowie, czyli o 20 proc. mniej niż było w analogicznym okresie roku poprzedniego. W całym 2015 r. oddano do użytku 502 tys. mkw. nowej powierzchni w ramach centrów handlowych, znacznie więcej niż w 2014 r., kiedy ukończono budowę 332 tys. mkw. Pod względem przyrostu nowej powierzchni handlowej był to najlepszy rok od 2009. Zgodnie z zapowiedziami deweloperów, w 2016 r. podaż powierzchni w centrach handlowych może urosnąć o dodatkowe 358 tys. mkw.

Od początku 2015 r. średnie nasycenie powierzchnią handlową w Polsce wzrosło z 229 do 241 mkw./ 1 000 mieszkańców. Po ukończeniu wszystkich centrów handlowych będących obecnie w budowie, wskaźnik ten osiągnie wartość 256 mkw./ 1 000 mieszkańców – powyżej średniej europejskiej wynoszącej 202 mkw., jednak wciąż poniżej średniej dla krajów Europy Zachodniej – 262 mkw.

Dodatkowo, postępuje rozwój oferty usługowej i zakupowej przy ważnych węzłach transportowych, takich jak dworce kolejowe, które charakteryzują się dużym przepływem pasażerów – potencjalnych klientów. Rewitalizacje i rozbudowy istniejących obiektów to kolejny istotny trend na polskim rynku handlowym. Są one odpowiedzią na starzenie się nieruchomości, rosnącą konkurencję oraz zmieniające się oczekiwania klientów.

Rosnąca popularność centrów typu „outlet” miała wpływ na nowe inwestycje w ten segment rynku. Co ciekawe, format ten nie jest już przypisany tylko do największych aglomeracji – nowe centra wyprzedażowe zostały otwarte także w Lublinie i Białymstoku, a kolejne – Metropolitan Outlet firm Carrefour i White Star, czy Outlet Toruń firmy Karawela, są propozycją odpowiednio dla Bydgoszczy i Torunia. Równolegle z centrami handlowymi, rozwijają się także inne typy obiektów handlowych. W 2015 r. przybyło 30,8 tys. mkw. powierzchni w ramach parków handlowych i 97,3 tys. mkw. w ramach wolnostojących obiektów handlowych. Ich całkowita podaż wynosi obecnie 3,52 miliona mkw. W 2015 r. godnym uwagi było wejście do Bydgoszczy wielkopowierzchniowego sklepu IKEA (30 tys. mkw.).

Popyt

W 2015 r. sieci handlowe pozostawały ostrożne w wyborze nowych lokalizacji. Jakość projektów pod każdym względem była i jest wysoko na liście ich priorytetów. Liczba bezpośrednich debiutów zagranicznych marek w Polsce w 2015 r. była niższa niż odnotowana w roku poprzednim (18 vs. 24). Ta chwilowo niższa aktywność nie wynika jednak ze spadku atrakcyjności naszego rynku handlowego, lecz z powodu poszukiwań dobrych partnerów franczyzowych.

Najgłośniejszym modowym debiutem na polskim rynku w minionym roku był brytyjski Superdry. W 2015 r. do Polski weszły również takie marki modowe jak m.in. Kiabi z ofertą dla całej rodziny oraz sportowe Decimas i Courir. Rozwinęła się również oferta fitnessowa Fitness24Seven). Wśród nowych marek aż 5 było amerykańskimi sieciami (Origins, Fuddruckers, Dairy Queen, Benihana i Dunkin’ Donuts).

W tym samym czasie kilka sieci podjęło decyzję o wycofaniu się z polskiego rynku – czeska Bata, amerykański GAP i rosyjskie Centro. Nie przewidujemy jednak by był to początek nowego trendu na rynku. Polskie marki rosną w siłę i sukcesywnie powiększają swoje portfolia. Dobrym przykładem jest grupa LPP – w 2015 r. firma otworzyła 13 sklepów á Tab, a w lutym 2016 r. planuje otwarcie w gdańskim centrum handlowym nowej marki modowej z wyższej półki -Tallinder. Dynamicznie rozwijają się również niektóre marki zagraniczne, takie jak np. H&M, które dobiera powierzchnię pod nowe koncepty, np. z wystrojem wnętrz. Bardzo istotnym trendem jest rozszerzenie oferty pozazakupowej w centrach handlowych. Coraz ważniejsza staje się oferta gastronomiczna, rozrywkowa czy kulturalna. Centra handlowe zaczęły pełnić także istotną rolę w społecznościach lokalnych, przejmując funkcje niekomercyjne. Dobrymi przykładami są otwarcia biur coworkingowych, bibliotek, oddziałów urzędów miejskich, placówek pocztowych, czy teatrów. Usługi te pełnią podwójną rolę – z jednej strony wypełniają wolne przestrzenie, a z drugiej  – zwiększają odwiedzalność podczas mniej popularnych godzin.

Nadchodzące lata będą aktywne jeśli chodzi o planowaną do oddania powierzchnię. Spodziewamy się również debiutów nowych marek na polskim rynku, których obecność wpłynie pozytywnie na odświeżenie i zróżnicowanie oferty handlowej. Oprócz wspomnianej powyżej marki Tallinder Grupy LPP, w 2016 r. możemy oczekiwać wejścia Forever21 – dobrze rozpoznawalnej amerykańskiej marki modowej. Pomimo tego, w Polsce nadal brakuje takich marek jak Banana Republic, French Connection, Primark, czy Uniqlo, bardzo popularnych w innych krajach. Ważnym tematem jest obecnie możliwość wprowadzenia tzw. podatku od marketów. W 2015 r. nowo utworzony rząd zapowiedział wprowadzenie 2 proc. podatku od powierzchni handlowych powyżej 250 mkw. Sytuacja dynamicznie się zmienia i obecne plany Ministerstwa Finansów są bliższe wprowadzeniu podatku od obrotów z kwotą wolną od podatku. Zgodnie z zapowiedziami rządu, projekt ustawy ma zostać przedstawiony opinii publicznej do dnia 22 stycznia 2016 r.

Czynsze „prime”, które dotyczą najlepszych lokali handlowych o powierzchni 100 mkw. przeznaczonych dla branży moda i dodatki, zlokalizowanych w wiodących centrach, są tradycyjnie najwyższe w Warszawie, a następnie w pozostałych największych aglomeracjach. W 2015 r. odnotowano wzrost stawek „prime” w aglomeracjach Warszawy, Poznania, Krakowa i Trójmiasta, a na pozostałych rynkach czynsze pozostawały stabilne.

Rynek inwestycyjny

2015 był znakomitym rokiem na rynku inwestycyjnym. Spośród wszystkich sektorów rynku komercyjnego inwestorzy byli najbardziej aktywni właśnie w segmencie handlowym – właścicieli zmieniły obiekty o łącznej wartości ok. 2,261 mld Euro. To najwyższy rezultat od rekordowego 2006 r.

Największą transakcją minionego roku była sprzedaż centrum handlowego Riviera w Gdyni przez Foncièrie Euris i Rallye do Union Investment za 291 – 300 mln Euro, a także Starego Browaru w Poznaniu (ok. 290 mln Euro) i Bonarki w Krakowie. Jednym z kluczowych wydarzeń 2015 r. było także przejęcie kontrolnego pakietu akcji polskiego dewelopera Echo Investment przez Griffin Real Estate. Inwestorzy handlowi interesują się w największym stopniu produktami typu „prime” w głównych aglomeracjach, jednak obiekty o mocnej pozycji na mniejszych rynkach również znajdują nabywców.

Oprócz wspomnianych powyżej centrów handlowych, szereg innych obiektów zmienił właścicieli w 2015 r. Wśród nich są m.in.: Sarni Stok i Sfera w Bielsku – Białej, Karolinka i Solaris w Opolu, Pogoria w Dąbrowie Górniczej, Focus Park w Rybniku, King Cross Marcelin w Poznaniu, Platan w Zabrzu. Inwestorzy podtrzymują wysokie zainteresowanie sektorem handlowym, co przełożyło się na kompresję stóp kapitalizacji o 50 punktów bazowych rok do roku, do 5 proc. w przypadku najlepszych obiektów.

JLL jest partnerem merytorycznym Shopping Center Forum 2016 Spring Edition. Forum odbędzie się 5 kwietnia 2016 na Stadionie Legii w Warszawie.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn

Newsletter SCF News | Retailnet.pl

Codziennie nowe informacje dla profesjonalistów rynku centrów handlowych.

Newsletter
SCF News | Retailnet.pl