[WYWIAD] Jacek Wesołowski, Trei: Parki handlowe mają stabilną pozycję

Sytuacja rynkowa, a zwłaszcza wysokie koszty wykonawstwa, spowodowały opóźnienia w starcie budowy zaplanowanych projektów. Aktualnie ceny wracają do wcześniejszych poziomów, a my możemy kontynuować nasze plany inwestycyjne – mówi w rozmowie z SCF News/retailnet.pl, Jacek Wesołowski, dyrektor zarządzający Trei Real Estate Poland. Firma jest wystawcą i partnerem merytorycznym targów SCF 2022 Fall

Rynek nieruchomości boryka się trudnościami, które zwiastują spowolnienie inwestycyjne, czy sektor parków handlowych również odczuwa te zmiany?

Wydawało się, że rynek może już złapać oddech, bo zmiany, które przyniosła pandemia, zostały przepracowane i można iść dalej. Jednak pierwsza połowa roku, którą zdominowała wojna w Ukrainie, również nie była łatwa dla całej branży. Rosnące koszty budowy oraz ceny materiałów, braki surowców i podzespołów oraz trudności z podwykonawcami wywarły ogromny wpływ na rynek nieruchomości. W pewnym momencie zwyżka cen była tak duża, że nie mogliśmy dopiąć budżetów, by uzyskać gwarancję zwrotu z inwestycji deweloperskiej. Koszty były nie do zaakceptowania.

Czy to oznacza, że przestaliście budować?

Nie przestaliśmy. Kontynuowaliśmy rozpoczęte wcześniej inwestycje, natomiast sytuacja rynkowa, a zwłaszcza wysokie koszty wykonawstwa, spowodowały opóźnienia w starcie budowy nowych projektów. Aktualnie ceny wracają do wcześniejszych poziomów, a my możemy kontynuować nasze plany inwestycyjne. W pierwszej połowie roku udało nam się wybudować i w 100% skomercjalizować Vendo Parki w Otwocku oraz Skarżysku-Kamiennej, które otworzyliśmy w wakacje. W realizacji mamy również obiekty w Mielcu, Zambrowie i Krakowie. W najbliższym czasie zmierzamy rozpocząć kolejne budowy m.in. w Łapach oraz w Gorzowie Wielkopolskim, gdzie w tym roku nabyliśmy działkę. Za chwilę startujemy również jedną z największych naszych inwestycji – Vendo Park w Szczecinie, który otworzymy już w przyszłym roku. Park handlowy został zaprojektowany w formule „power center”, będzie składał się z części handlowej oraz marketu OBI, a całość dostarczy 24 000 mkw. powierzchni.

DCIM100MEDIADJI_0073.JPG
DCIM100MEDIADJI_0073.JPG

Mówił Pan o trudnej sytuacji rynkowej w czasie przeszłym, czy to oznacza, że przed nami stabilizacja?

Myślę, że jesteśmy na drodze do stabilizacji, która w obecnych czasach może był trudna do osiągnięcia. Raczej powinniśmy być gotowi na kolejne zmiany. W pewnych obszarach sytuacja się uspokoiła, np. ceny stali, które nagle wzrosły ponad dwukrotnie, z 4 500 zł za tonę do prawie 10 000 zł, teraz wróciły już do wcześniejszego poziomu. Obawiano się również braków w dostępie surowców, takich jak wspomniana już stal, a także aluminium i wełna mineralna, teraz już tych obaw nie ma. To, czemu aktualnie musimy stawić czoła, to koszty paliwa oraz rosnące ceny prądu. Ten drugi aspekt ma ogromne przełożenie, nie tylko na procesy budowy, ale przede wszystkim na funkcjonowanie danej nieruchomości oraz najemców, którzy dodatkowo obciążeni są presją na podwyżki wynagrodzenia pracowników. Jako właściciel i zarządca parków handlowych nie widzimy szansy na znaczące podwyżki czynszów w naszych obiektach, nie mamy również pola do negocjacji w zakresie ich obniżek. By dalej rozwijać nasze nieruchomości szukamy innych rozwiązań, które obniżą koszty. Jednym z nich są rozmowy z najemcami dotyczące fit-outu lokali. Kiedyś za kompleksowe wykończenie sklepów odpowiadaliśmy my, teraz coraz częściej najemy sami dokonują tego typu inwestycji.

Czy najemcy nadal są zainteresowani parkami?

Cały rynek zauważył, że w parkach drzemie ogromny potencjał. Liczne lockdowny nakładane na branżę handlową oraz przejście w tryb pracy zdalnej na wiele miesięcy spowodowały, że zaczęliśmy żyć bardziej lokalnie, a co za tym idzie, naszą aktywność zakupową przenieśliśmy w pobliże miejsca zamieszkania. Stąd widoczne zainteresowanie centrami typu convenience i parkami handlowymi, bliżej domu – zarówno wśród klientów, jak i najemców. Marki obecne w naszych Vendo Parkach wykazują ogromne zainteresowanie kolejnymi lokalizacjami. Czego najlepszym przykładem jest fakt, że przed otwarciem Vendo Parków w Otwocku i Skarżysku-Kamiennej, w obu obiektach mieliśmy komplet najemców. Dodatkowo zainteresowanie było tak duże, że już myślimy o rozbudowie tego drugiego projektu. Negocjujemy również z nowymi markami, które chcą wejść do parków, m.in. z nową na polskim rynku siecią drogerii. Co więcej, coraz częściej poszerzamy ofertę Vendo Parków o sklepy DIY, a ich właściciele, jak np. Castorama, tworzą dedykowane parkom handlowym koncepty. To mniejsze formaty sklepów remontowo-budowlanych o powierzchni ok. 2-3 tys. mkw.

Czy nastąpią znaczące zmiany w rozwoju parków handlowych na polskim rynku?

I tak i nie. Nadal w budowie tego typu projektów stawiamy na ich lokalność. Co oznacza, że skupiamy się na lokalizacjach w mniejszych miastach. Przez ponad 9 lat, które minęły od czasu budowy przez nas pierwszego z trzydziestu parków handlowych w Polsce, ciągle doskonalimy nasze projekty i zdobywamy cenne doświadczenie, które wykorzystujemy w rozwoju sieci Vendo Parków. Kiedyś największy popyt mieliśmy na mniejsze nieruchomości, realizowaliśmy jeden budynek o niedużej powierzchni, z określonymi najemcami. Aktualnie parki handlowe ewoluują w kierunku regionalnych centrów zakupowych. Wzbogacamy ich ofertę o usługi gastronomiczne, sklepy budowlane, a także paczkomaty czy bankomaty. To jedna ze zmian, która będzie obecna w tym formacie handlowym.
Drugim kierunkiem, w którym będziemy podążać, są wymogi zrównoważonego budownictwa i kwestie środowiskowe. Z jednej strony międzynarodowa spółka Trei stawia na rozwój strategii ESG i zielone rozwiązania w naszych projektach. Z drugiej strony, parki handlowe stały się atrakcyjnym aktywem inwestycyjnym, a wraz ze wzrostem zainteresowania ze strony zagranicznych funduszy, coraz częściej myśli się o realizowanych projektach w perspektywie długoterminowej. Dziś już wiadomo, że obiekty nie spełniające norm środowiskowych nie będą aktywami pierwszego wyboru. Zielone certyfikaty w parkach nie są już wyróżnikiem, a wymogiem. W związku z tym, my również rozpoczynamy certyfikację Vendo Parków w systemie BREEAM. Dodatkowo, tam gdzie jest to możliwe, stawiamy na odnawialne źródła energii, np. w Vendo Parku w Skarżysku-Kamiennej, który jest zasilany energią z elektrowni fotowoltaicznej.

Trei Real Estate GmbH z siedzibą w Düsseldorfie (Niemcy), inwestuje, rozwija i zarządza dostosowanymi do indywidualnych potrzeb i zrównoważonymi nieruchomościami mieszkaniowymi i komercyjnymi. W kontekście długoterminowej strategii, spółka zależna należąca w całości do niemieckiej grupy Tengelmann, koncentruje się na inwestycjach i rozwoju nieruchomości w Niemczech, Polsce i Stanach Zjednoczonych. Oprócz istniejącego portfela o wartości około 1,3 miliarda euro, Trei Real Estate GmbH, realizuje projekty o łącznej wartości około 1,7 miliarda euro. Pod marką Vendo Park firma buduje i wynajmuje parki handlowe w Polsce, Czechach i na Słowacji.
Trei realizuje również nieruchomości mieszkaniowe w USA, Polsce, Czechach i Niemczech. Polska spółka mieszkaniowa Trei posiada aktualnie w budowie dwa osiedla, we Wrocławiu i Łodzi, które dostarczą łącznie 469 lokali. Kolejne plany obejmują projekty deweloperskie w Poznaniu i Warszawie. Łącznie Trei zbuduje w Polsce 2 200 mieszkań w ramach czterech zaplanowanych osiedli.
Więcej informacji na stronie: www.treirealestate.com

Newsletter

Codzienny newsletter profesjonalistów rynku centrów handlowych